Co to jest Jackowo?

Jackowo to tradycyjna polska nazwa części chicagowskiej dzielnicy Avondale skupionej wokół Bazyliki św. Jacka.

Nazwa pochodzi właśnie od patrona parafii – św. Jacka.

Chicago History Museum wskazuje, że obszar otaczający Bazylikę św. Jacka jest znany jako Jackowo.

Z kolei położony nieco dalej na północ rejon parafii św. Wacława nazywano Wacławowem.

Skąd wzięli się Polacy w Avondale?

Polska społeczność zaczęła rozwijać się w Avondale pod koniec XIX wieku.

Wcześniejsze centrum Polonii znajdowało się znacznie bliżej centrum miasta, w rejonie Milwaukee Avenue, Division Street i Ashland Avenue.

Obszar ten znamy dziś jako Polish Downtown.

Gdy stare polskie dzielnice stawały się coraz bardziej zatłoczone, kolejne rodziny zaczęły przesuwać się dalej na północny zachód, przede wszystkim wzdłuż Milwaukee Avenue.

Avondale oferowało dostęp do pracy, transportu, fabryk i nowych mieszkań, a polska społeczność szybko zaczęła rosnąć.

Jak powstało Jackowo? Najważniejsze daty

Jackowo staje się polskim miastem w mieście

Wraz ze wzrostem liczby mieszkańców wokół parafii rozwijała się cała infrastruktura potrzebna nowym emigrantom.

Dla nowo przybyłego emigranta można było funkcjonować przez sporą część dnia praktycznie wyłącznie w języku polskim.

Milwaukee Avenue – główna arteria polskiego Chicago

Milwaukee Avenue odgrywa wyjątkową rolę w historii chicagowskiej Polonii.

To właśnie wzdłuż tej ulicy polska społeczność przesuwała się przez kolejne dziesięciolecia coraz dalej na północny zachód.

Historyczne Polish Downtown leżało przy Milwaukee i Division. Jackowo rozwinęło się dalej na północnym zachodzie, w Avondale.

Następne generacje ruszyły jeszcze dalej – w kierunku Portage Park, Jefferson Park, Niles, Des Plaines i kolejnych przedmieść.

W pewnym sensie Milwaukee Avenue można więc traktować jako oś historii polskiej migracji w Chicago.

Lata 80. i 90. – ostatni wielki okres Jackowa

Szczególne znaczenie Jackowo odzyskało w latach 80. i na początku lat 90.

Po wprowadzeniu stanu wojennego w Polsce do Chicago przyjechali kolejni emigranci, w tym działacze opozycyjni, uchodźcy polityczni, specjaliści i przedstawiciele polskiej inteligencji.

Chicago History Museum opisuje ten okres jako czas szczególnego rozkwitu polskiego Avondale.

Kościół św. Jacka stał się ważnym miejscem wydarzeń związanych z „Solidarnością” i polską diasporą.

Jackowo i Wacławowo – czym się różniły?

Określenia te bywają dziś używane zamiennie, ale historycznie oznaczały dwa sąsiadujące skupiska polskiej społeczności.

Razem oba rejony były szerzej określane jako Polish Village.

Dlaczego Polacy zaczęli opuszczać Jackowo?

Odpływ Polonii z Jackowa nie był jednym nagłym wydarzeniem.

Był częścią znacznie szerszego procesu, który dotknął wiele dawnych dzielnic emigracyjnych w USA.

• kolejne pokolenia osiągały większą stabilność finansową,
• rodziny kupowały większe domy na przedmieściach,
• coraz mniej nowych emigrantów przyjeżdżało bezpośrednio z Polski,
• zmieniała się struktura etniczna Avondale,
• rozwijały się nowe skupiska Polonii na Northwest Side i poza granicami Chicago.

Polska społeczność przesuwała się m.in. w kierunku Portage Park, Jefferson Park, Norwood Park, Niles, Des Plaines, Mount Prospect, Arlington Heights, Palatine i Schaumburg.

Szczegółowe dane pokazujemy tutaj: Gdzie mieszkają Polacy w Chicago?

Jak wygląda Jackowo dzisiaj?

Avondale jest dziś znacznie bardziej zróżnicowaną społecznością niż w czasach, gdy dominowała tutaj Polonia.

Chicago History Museum wskazuje, że obecnie ponad połowa mieszkańców Avondale identyfikuje się jako Hispanic lub Latino, a dzielnica podlega również procesom gentryfikacji.

Nie oznacza to jednak, że polska historia całkowicie zniknęła.

Bazylika św. Jacka, nazwa Polish Village, polskie ślady na Milwaukee Avenue oraz wspomnienia kolejnych pokoleń nadal przypominają o czasach, gdy Avondale było jednym z najbardziej polskich miejsc w Ameryce.

Czy Jackowo nadal jest polską dzielnicą?

Jeśli przez „polską dzielnicę” rozumiemy miejsce, w którym większość życia codziennego odbywa się w języku polskim, odpowiedź brzmi: już nie w takim stopniu jak kiedyś.

Jeśli jednak pytamy o historię, dziedzictwo i znaczenie dla Polonii, Jackowo nadal pozostaje jednym z najważniejszych miejsc na mapie polskiego Chicago.

Jackowo jako symbol amerykańskiego doświadczenia Polaków

Historia Jackowa jest jednocześnie historią typowej amerykańskiej dzielnicy emigracyjnej.

Najpierw przyjeżdżają emigranci. Budują kościół, sklepy, firmy, szkoły i organizacje.

Tworzą społeczność, która pozwala nowo przybyłym funkcjonować w nowym kraju bez całkowitego zerwania więzi ze starym.

Potem kolejne pokolenia osiągają większy sukces ekonomiczny, przeprowadzają się dalej i integrują z amerykańskim społeczeństwem.

Jackowo jest więc nie tylko fragmentem historii Chicago.

To także jeden z najlepszych przykładów historii polskiego American Dream.

Najczęściej zadawane pytania o Jackowo