Dwa razy deportowany. Dostał azyl, bo twierdził, że jest transpłciowy. Teraz oskarżono go o próbę wtargnięcia do kokpitu samolotu

Najpierw dwie deportacje ze Stanów Zjednoczonych. Potem trzecia próba nielegalnego wjazdu i wniosek o azyl oparty m.in. na obawie przed prześladowaniem z powodu transpłciowości. Wreszcie dramatyczne wydarzenia na pokładzie samolotu United Airlines. Historia Rony’ego Alexandra Gomeza-Alberto stawia bardzo niewygodne pytanie: jak skutecznie amerykańskie państwo weryfikuje ludzi, którym pozwala pozostać na swoim terytorium?

Trzy próby wjazdu. Dwie deportacje. I przyznany azyl

Rony Alexander Gomez-Alberto, 34-letni obywatel Hondurasu, nie był człowiekiem, którego amerykańskie służby imigracyjne spotkały po raz pierwszy.

Według Departamentu Bezpieczeństwa Krajowego (DHS) został zatrzymany po nielegalnym przekroczeniu granicy w 2011 roku, a następnie deportowany. W 2014 roku historia się powtórzyła. Ponownie nielegalny wjazd i ponownie wydalenie ze Stanów Zjednoczonych.

W 2019 roku został zatrzymany po raz trzeci, tym razem w rejonie San Ysidro w Kalifornii. Zamiast kolejnego natychmiastowego wydalenia rozpoczęła się procedura imigracyjna. W styczniu 2020 roku sędzia nakazał zwolnienie go z ośrodka ICE na czas postępowania.

Jak ujawnił DHS, Gomez-Alberto ubiegał się o azyl, argumentując między innymi, że obawia się zabójstwa lub prześladowania w kraju pochodzenia, ponieważ jest osobą transpłciową. Sędzia imigracyjny ostatecznie przyznał mu azyl.

Innymi słowy: człowiek, którego Stany Zjednoczone dwukrotnie wcześniej deportowały, otrzymał możliwość legalnego pozostania w kraju.

Nie opublikowano pełnego uzasadnienia decyzji azylowej, dlatego nie wiadomo, jakie dokładnie dowody rozpatrzył sędzia i czy twierdzenie o transpłciowości było jedynym rozstrzygającym argumentem. DHS łączy jednak przyznanie azylu właśnie z deklarowaną obawą przed prześladowaniem.

9 listopada. Alarm na pokładzie United Airlines

9 listopada 2026 roku Gomez-Alberto znalazł się na pokładzie lotu United Airlines 2174, zmierzającego z Newark w stanie New Jersey do Nowego Orleanu w Luizjanie.

Na pokładzie Boeinga 737 MAX 9 znajdowało się 46 pasażerów oraz sześciu członków załogi. Według lokalnych władz mężczyzna zaczął zachowywać się irracjonalnie i powiedział personelowi, że ma bombę.

DHS oskarżył go również o próbę wtargnięcia do kokpitu. Samolot bezpiecznie wylądował w Nowym Orleanie, gdzie funkcjonariusze zatrzymali podejrzanego.

Mężczyzna usłyszał zarzuty związane z groźbami i przekazaniem fałszywych informacji o zagrożeniu. Jest podejrzanym, a nie osobą prawomocnie skazaną za to zdarzenie. ICE wystąpiło o powiadomienie służb imigracyjnych przed jego ewentualnym zwolnieniem.

Dwa razy deportowany. Za trzecim razem otrzymał azyl. Kilka lat później pasażerowie samolotu usłyszeli groźbę dotyczącą bomby. Czy system zrobił wszystko, żeby zweryfikować zagrożenie?

Azyl to nie nagroda za odpowiednio sformułowaną historię

Amerykańskie prawo azylowe istnieje po to, aby chronić ludzi rzeczywiście narażonych na prześladowania. Obejmuje zagrożenia związane z rasą, religią, narodowością, poglądami politycznymi lub przynależnością do określonej grupy społecznej.

Osoba prześladowana z powodu tożsamości płciowej może spełniać ustawowe przesłanki ochrony. Nie oznacza to jednak, że samo oświadczenie o byciu osobą transpłciową automatycznie uprawnia kogokolwiek do azylu. Konieczne jest wykazanie uzasadnionej obawy przed poważnym prześladowaniem oraz spełnienie pozostałych wymogów prawnych.

I właśnie dlatego sprawa Gomeza-Alberto wymaga tak dokładnego wyjaśnienia. Jakie dokumenty przedstawił? Jak sprawdzono jego historię? Jak oceniono wcześniejsze deportacje? Czy przeprowadzono wystarczającą kontrolę bezpieczeństwa?

Nie chodzi o to, aby odmawiać pomocy ludziom naprawdę prześladowanym. Chodzi o to, aby humanitaryzm nie oznaczał rezygnacji z weryfikacji faktów i przestrzegania prawa.

Ile podobnych historii nigdy nie trafia do mediów?

To pytanie powinno wybrzmieć szczególnie mocno. Nie znamy wiarygodnej liczby przypadków identycznych z historią Gomeza-Alberto. Nie wolno też automatycznie uznawać każdego wnioskodawcy za oszusta.

Wiemy jednak, że zorganizowane oszustwa azylowe w Stanach Zjednoczonych rzeczywiście istnieją i zostały udokumentowane w postępowaniach karnych.

Jest również przykład z Illinois. W maju 2026 roku Jose Gregorio Sosa Cardona, prowadzący firmę pomagającą cudzoziemcom w sprawach imigracyjnych, został skazany na dziewięć lat więzienia za przestępstwa obejmujące oszustwa imigracyjne oraz inne czyny.

Według federalnych prokuratorów jego działalność obejmowała fabrykowanie policyjnych dokumentów oraz innych materiałów mających potwierdzać nieprawdziwe historie przedstawiane we wnioskach imigracyjnych.

Te przypadki nie dowodzą, że Gomez-Alberto sfałszował własną deklarację. Pokazują jednak, że amerykański system musi mierzyć się z rzeczywistym problemem celowego wykorzystywania procedur.

Gdzie kończy się współczucie, a zaczyna odpowiedzialność państwa?

Ochrona prześladowanych to ważny obowiązek. Ale obowiązkiem rządu federalnego jest również ochrona własnych obywateli oraz egzekwowanie przepisów imigracyjnych.

Te dwa cele nie muszą się wykluczać. Można jednocześnie zapewnić uczciwą procedurę azylową i wymagać surowej kontroli tożsamości, dokumentów, historii wcześniejszych deportacji oraz potencjalnych zagrożeń bezpieczeństwa.

System, który ma chronić ofiary prześladowań, nie powinien stawać się narzędziem wykorzystywanym przez oszustów.

Dlatego konieczne jest wyjaśnienie, jak dokładnie wyglądało postępowanie w sprawie Gomeza-Alberto. Jeśli obowiązujące procedury zadziałały prawidłowo, opinia publiczna powinna poznać uzasadnienie decyzji. Jeśli zawiodły, należy ustalić dlaczego.