Polonia wyszła z miasta na przedmieścia

Historia Polonii w Chicago przez wiele lat była związana z konkretnymi dzielnicami miasta. Najpierw jednym z głównych centrów było Polish Downtown w rejonie Milwaukee Avenue, Division Street i Ashland Avenue.

Później ogromne znaczenie zyskało Avondale i Jackowo, a polska społeczność przesuwała się dalej na północny zachód.

Z czasem proces ten przekroczył granice Chicago. Polskie rodziny coraz częściej wybierały przedmieścia.

Dzisiaj próba opisania Polonii wyłącznie przez Jackowo nie pokazuje więc rzeczywistego obrazu. Współczesne polskie Chicago rozciąga się na dziesiątki miejscowości całej aglomeracji.

Gdzie mieszka najwięcej Polaków poza Chicago?

Dane American Community Survey 2024 pozwalają porównać miejscowości Illinois według liczby mieszkańców deklarujących polskie pochodzenie.

Po wyłączeniu samego Chicago pierwsze miejsca zajmują Naperville, Arlington Heights i Joliet.

Warto zauważyć, że liczba mieszkańców i ich udział procentowy pokazują dwie różne rzeczy. Naperville ma największą liczbę osób polskiego pochodzenia spośród miejscowości Illinois poza Chicago, ale w Park Ridge Polacy stanowią znacznie większą część lokalnej populacji.

Najbardziej „polskie” przedmieścia pod względem procentowym

Jeszcze ciekawiej wygląda sytuacja, gdy zamiast samej liczby mieszkańców spojrzymy na procent całej lokalnej populacji.

W kilku miejscowościach regionu udział osób deklarujących polskie pochodzenie przekracza jedną piątą mieszkańców.

Gdzie Polonia mieszka w północno-zachodniej części aglomeracji?

Północno-zachodni kierunek pozostaje szczególnie ważny dla współczesnej Polonii chicagowskiej.

Wyróżniają się między innymi:

• Arlington Heights – około 10,8 tys. osób polskiego pochodzenia,
• Schaumburg – około 8 tys.,
• Des Plaines – około 7,7 tys.,
• Mount Prospect – około 7,5 tys.,
• Park Ridge – około 7 tys.,
• Palatine – około 6,4 tys.

To nie tylko kwestia polskich nazwisk. Dane CMAP pokazują również wyraźną obecność języków rosyjskiego, polskiego i innych języków słowiańskich.

W Mount Prospect grupa ta stanowi około 11,8 proc. mieszkańców w wieku 5 lat i więcej, a w Arlington Heights około 10,4 proc..

Polskie dzielnice w samym Chicago

W granicach miasta polska geografia zmieniała się wielokrotnie.

Polish Downtown

Historyczne centrum Polonii znajdowało się w rejonie Milwaukee Avenue, Division Street i Ashland Avenue.

Avondale i Jackowo

Później jednym z najbardziej znanych symboli polskiego Chicago zostało Jackowo w Avondale, związane z Bazyliką św. Jacka.

Avondale nie jest jednak dziś tak polskie jak kilkadziesiąt lat temu. CMAP opisywał dzielnicę jako historycznie polską, ale udział osób mówiących po polsku lub innymi językami słowiańskimi jest obecnie znacznie mniejszy niż dawniej.

Portage Park, Jefferson Park i Norwood Park

Polski i szerzej słowiański ślad jest nadal wyraźny w północno-zachodniej części miasta.

Te dane obejmują języki słowiańskie, a więc nie wyłącznie język polski. Są jednak dobrym wskaźnikiem tego, że Northwest Side nadal posiada silną społeczność związaną z Europą Środkowo-Wschodnią.

Gdzie polska społeczność rośnie?

Porównanie szacunków z 2010 i 2024 roku pokazuje również ciekawe zmiany w geografii Polonii.

W tym samym czasie szacunki dla części starszych skupisk spadły. Chicago jest około 25 proc. niżej niż w 2010 roku, Schaumburg i Palatine około 33 proc. niżej, a Niles około 40 proc. niżej.

Więc gdzie dziś jest „polskie Chicago”?

Najkrótsza odpowiedź brzmi: wszędzie po trochu, ale przede wszystkim w całej aglomeracji, a nie w jednej dzielnicy.

Historycznym symbolem pozostaje Jackowo, natomiast współczesna Polonia ma wiele silnych centrów.

Na północnym zachodzie są to m.in. Arlington Heights, Mount Prospect, Des Plaines, Schaumburg, Palatine i Park Ridge.

Na południu i południowym zachodzie wyróżniają się Palos Hills, Orland Park, Oak Lawn, Tinley Park, Homer Glen, Lemont czy Mokena.

To właśnie rozproszenie jest jedną z największych zmian w historii chicagowskiej Polonii.

Najczęściej zadawane pytania